reiki-lotus | tantra-lotus | retraites | forum | cursus kalender | agenda


Gratis sitevermelding op onze linkpagina's. Kijk hier voor meer informatie

Meditatie

Uit SpiriWiki

(Doorverwezen vanaf Mediteren)
Ga naar: navigatie, zoeken
voorstelling van een meditatie in retraite
voorstelling van een meditatie in retraite
aangenomen mudra tijdens een meditatiehouding
aangenomen mudra tijdens een meditatiehouding

Inhoud

Wat is meditatie

Veel mensen denken dat meditatie heel moeilijk is, dat je in pijnlijke houdingen aan totaal niets moet denken en dat je dat elke dag uren moet doen. Dit beeld is niet juist.


Een voorbeeld: Komt het wel eens voor dat je zeer geconcentreerd aan het lezen bent, aan het koken bent, een puzzel maakt of aan het knutselen bent ? Je zult het vast wel herkennen. Je bent zeer geconcentreerd bezig en je het al je aandacht op één punt gericht, het boek, het koken, de puzzel of datgene je maakt. Dat is al een prachtige opzet naar meditatie toe. Je zult merken dat je je helemaal rustig voelt worden, dat je de spanning even kwijt was, en dat je dit fijne gevoel ook nadien enige tijd kunt vasthouden. Je hebt je Geest voor een moment op één object gericht. Dat is meditatie, het richten van de Geest door hem op één enkel object te laten concentreren.


In alle meditatietechnieken die bestaan komt dit gegeven altijd terug, het scherpen van de Geest. En in al die verschillende meditatietechnieken kan je 4 hoofdstromingen herkennen, die weer gebaseerd zijn op die éne enkele grondgedachte: het scherpen van de geest.


Waarom moet de geest gescherpt worden

De geest bepaald voor een groot gedeelte ons handelen, onze gemoedstoestand en onze zinnen. Zeer vaak heeft de Geest controle over ons en onze gedachten en emoties in plaats dat wij controle hebben over onze geest. De geest heeft al die jaren totale vrijheid gehad om met onze ervaringen, gedachten en emoties te doen en te laten wat hij maar wilt. Je hebt er geen controle over. Denk eens 1 minuut niet aan roze olifantjes. Hoeveel zie je er nu vliegen ? Denk eens 1 minuut aan helemaal niet, maak je helemaal leeg en denk aan totaal niets. Je houdt het geen 2 seconde vol.


Hebben we controle over onze Geest, dan hebben we ook controle over onze gedachten en emoties en kunnen we veel stabieler en standvastiger in het leven staan. Het is dus belangrijk om de geest te scherpen, te richten, om zo controle te krijgen over deze Geest. Zie het zo: je Geest staat vlakbij een lopende band. Op die lopende band komen al onze ervaringen, emoties en gedachten voorbij. De Geest is als een klein kind die alles even mooi en even prachtig vindt en voor je het weet heeft de Geest iets te pakken, een emotie. Je gaat tezamen met je Geest met deze emotie mee en dwaalt af. Maar voor je er erg in hebt heeft de Geest al weer iets anders gepakt en gaan je gedachten een heel andere kant op. Dit gaat de hele dag zo door. Je gedachten schieten van het een naar het ander, of je het wilt of niet. De Geest is als een kind in een speelgoedwinkel. Telkens ziet hij weer iets nieuws en alles wordt opgepakt en aangeraakt. wat we met meditatie gaan doen is dit kind opvoeden. We gaan de Geest scherpen. We gaan langzaam aan een paar stapjes terug doen van die lopende band. En als je dat doet gebeuren er twee dingen.


Ten eerste krijg je meer overzicht over de lopende band. Hierdoor lijkt het alsof de lopende band langzamer loopt en jij meer overzicht krijgt van wat er allemaal op staat. De Geest kan nu rustig bekijken of er iets tussen zit wat interessant genoeg is om op te pakken. Ten tweede neem je afstand van die lopende band. Wil je iets gaan pakken dan gebeurt dat niet uit een reflex. Je moet weloverwogen een paar stappen naar voren doen, en zul zul je veel bewuster dingen oppakken. Kortom, je hebt je Geest gescherpt en je gaat niet meer met elke emotie of gedachte mee.

Hoe scherpen we de Geest

Belangrijk is dat je je voorbereidt op de meditatie. In al die boeken, stromingen en meditatiecentra komt het scherpen van de Geest telkens weer terug Dat is het doel. Alleen past iedereen een andere methode toe. Dat is het middel. Het verschil daartussen is erg belangrijk. Het middel leidt naar het doel, zorg ervoor dat je het middel dus niet als doel gaat zien. Er zijn 4 verschillende manieren om de Geest te scherpen: Meditatie op basis van een mantra, op basis van een visualisatie of voorwerp, op basis van een probleemstelling en op basis van je ademhaling.


Verschillende meditatietechnieken

Dharana (concentratie)

Denken zonder de hulp van de zintuigen. Het is een techniek die aan de meditatie vooraf gaat. Het is een verzameling van psychische energie door intense concentratie op een innerlijk beeld. Hetzij God, een mandala of een ander object.


Yama (zelfbeheersing of zelfbeperking)

Een meditatietechniek die de uiterlijke activiteiten van de yogi aanstuurt en is gebaseerd op de vijf zedelijke regels: geweldloosheid, waarheidsliefde, niet stelen, kuisheid, niet hebzuchtig zijn. Het is niet echt een meditatietechniek maar meer een manier van leven waarbij je Sillã, moraliteit bewaart gebaseerd op deze 5 regels.


Niyama (inachtneming)

Een variant op Yama. Het is een aanvulling met 5 regels betreffende persoonlijk gedrag: zuiverheid, tevredenheid, soberheid, het bestuderen van de heilige geschriften en devotie.


Pratyahara (beperking)

Dit is meer een manier van mediteren, dan een meditatietechniek. Het is het aangaan van een retraite waarbij de het terugtrekken van de zintuigen uit objecten centraal staat, om zo het contact met de materiële wereld uit te schakelen. Deze bind namelijk de individuele ziel aan samsara (wedergeboorte). Welke techniek je in een dergelijke retraitre toepast is secundair. "Zoals een schildpad zijn ledematen naar binnen terugtrekt, zo moet een yogi de zintuigen in zichzelf terugtrekken".


Mantra Meditatie op basis van een Mantra

Door continu een woord of een regel (Mantra) op te zeggen concentreer je je volledig op die Mantra. Bekende Mantra's zijn: Oh Mani Padme Hum en de Hara Krisna. Een mantra is een spreuk welke een zeer uitgebreide betekenis, klank, ritme heeft. Door de mantra te herhalen wordt je je bewust van de diepere betekenis van die Mantra. Je gaat vanzelf zeer geconcentreerd de mantra herhalen. Keer op keer..keer op keer.. De mantra gaat voor je leven, krijgt andere betekenissen, je wordt als het ware één met de mantra. Het geeft je een gelukszalig gevoel, en alleen het horen van de mantra doet gelijk dat gevoel oproepen. Het zingen van een Mantra kan uiteindelijk leiden tot een zelfhypnose waarbij visualisatie een gevolg kan zijn.


Meditatie op basis van visualisatie of voorwerp

In de natuur heb je wel eens een spontane meditatie gehad, omdat je iets ziet wat zo uitzonderlijk mooi is, dat je alles om je heen vergeet, en alleen aandacht hebt voor die schoonheid. Als je dit ooit eens hebt meegemaakt, dan weet je ook dat je je daarna gelukkig voelt. Waarom dit gevoel niet vaker hebben? waarom dit gevoel niet zelf oproepen? Bij meditatie gebaseerd op visualisatie roep je een beeld op. Een beeld wat je mooi vind, wat je aanspreekt. Of je visualiseert je Chakra's en ga je deze één voor één langs. Een heilige visualiseren zoals Jezus, Maria, Boeddha of je eigen Godsbeeld is ook uitermate geschikt (Goeroe Yoga). Je kan ook een gevoel oproepen, zoals [[]]mededogen naar een persoon toe (tonglen of Metta) en je kan een geleide meditatie doen, waarbij iemand je als het ware begeleidt in jouw meditatie. Als je je richt op een krachtig symbool kan je de kracht ervan overnemen. Zolang je maar weet dat de kracht uit jezelf komt, en niet uit het symbool. Je kunt ook mediteren op een voorwerp, door aandachtig te blijven kijken naar een beeld of een kaars.


Contemplatie (Meditatie op basis van een probleemstelling)

Eigenlijk is dit een contemplatie. Je richt je op een probleem, iets waarmee je zit en waar je over na wilt denken. Het is iets dat je niet rationeel krijgt opgelost. Door deze stelling in je meditatie te overdenken, ga je het veel meer vanuit je gevoel en intuïtie benaderen.


Pranayama (Meditatie waarbij je de ademhaling beïnvloedt)

Kinderen ademen van nature op de juiste manier. Pas in de late pubertijd veranderd de ademhaling bij de mens; Men gaat ademhalen met de borstspieren in plaats vanuit het middenrif. De buikademhaling is de meest natuurlijke ademhalingstechniek. De kracht van de ademhaling wordt in het westen vaak niet goed begrepen. Kijk eens wat een verkeerde ademhaling teweeg kan brengen: kortademigheid, hyperventilatie, maag- en darmklachten (door kort inhaleren middels de borstspieren komt er lucht binnen de slokdarm) en ook rugklachten omdat iemands houding mede bepaald wordt door je ademhaling. Ademhalen is een actieve handeling die je je hele leven doet. Middels het inhaleren van zuurstof wordt je lichaam voorzien van zuurstofrijk bloed. Het stoppen van de ademhaling heeft een opbouw van CO2 in het lichaam tot gevolg. Meditatie waarbij je de ademhaling beïnvloedt kan een zeer krachtige uitwerking hebben op zowel fysiek als psychisch vlak.


Asana (Meditatie vanuit een houding)

Veel yoga technieken zijn hierop gebaseerd en het adviseert je in een bepaalde houding te zitten tijdens de meditatie. Yoga is niet een basis meditatie vorm, maar een aparte stroming binnen het Hindoeïsme. Later is voornamelijk in het westen yoga en meditatie samengevoegd.


Dhyana of Vipassana (Meditatie waarbij je de ademhaling volgt in zijn natuurlijke staat)

Dit is de moeilijkste manier van mediteren, maar op de lange termijn wel de diepst gaande. Wat je doet is het natuurlijke verloop van de ademhaling observeren. Dit doe je zonder enige sturing of beïnvloeding. Wat je ervaart is dat je steeds meer gaat voelen en ervaren. Je krijgt steeds subtielere gewaarwordingen. Na verloop van tijd ga je het gebied dat je observeert steeds meer verkleinen net zolang tot je je alleen maar richt op je neus. De ademhaling in je neus. En steeds krijg je steeds subtielere gewaarwordingen. Dit is een prachtige manier van meditatie omdat het altijd en overal kan. Je adem is altijd bij je.


Samadhi (extase)

Dit is geen meditatie, maar kan zich voordoen bij een meditatie. Een trance waarin de yogi zich niet meer bewust is dat hij mediteert. Echter, omdat zit een zo'n gelukzalig gevoel is, is het voor bepaalde stromingen een doel geworden binnen hun meditatie.


Meditatiehouding

oosterse mensen zijn meer gewoon op de hurken te zitten dan Westerse. De klassieke meditatiehouding is de kleermakerszit. Veel Westerlingen hebben hier problemen mee. Het ontbreekt ons aan lenigheid in de benen en daarnaast krijgen we vaak rugpijn. De beste Meditatiehouding is die waarbij je zit met een rechte rug. De drie energiekanalen lopen vanuit je Perineum tot aan je kruin. Hoe rechter deze kanalen zijn, des te beter stroomt de energie. In principe kun je dus gaan liggen op een harde grond. Nadeel is dat je snel in slaap valt. Op een rechte stoel zitten is een betere optie. Meer geoefende zitten vaak op de grond tegen een muur. Ook een meditatiebankje of een harde kussen onder de bibs gaat goed.


Artikel geschreven door

Ivar Mol (Reiki-Lotus)

Persoonlijke instellingen